Europejski Akt o Dostępności (EAA). Co musi zrobić sklep internetowy?

Europejski Akt o Dostępności (European Accessibility Act, EAA) to unijna dyrektywa, która ujednolica wymagania dostępności dla wybranych produktów i usług. Jedną z nich jest handel elektroniczny, czyli sprzedaż towarów i usług konsumentom przez internet. W Polsce przepisy stosuje się od 28 czerwca 2025 roku, więc sklepy, których dotyczą, powinny je już spełniać.

W tym poradniku wyjaśniamy, kogo obejmuje obowiązek, co dokładnie oznacza „dostępny sklep” i od czego zacząć, jeśli Twój sklep jeszcze nie jest gotowy.

Ten tekst ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach dotyczących Twojej firmy skonsultuj się z prawnikiem.

Jakie przepisy wdrażają EAA w Polsce?

Dyrektywę (UE) 2019/882 wdraża ustawa z dnia 26 kwietnia 2024 r. o zapewnianiu spełniania wymagań dostępności niektórych produktów i usług przez podmioty gospodarcze. Ustawa obejmuje m.in. komputery, czytniki e-booków, terminale płatnicze, bankomaty, usługi bankowe, e-booki, łączność elektroniczną, elementy usług transportu pasażerskiego i właśnie usługi handlu elektronicznego.

Dla sklepu internetowego oznacza to, że strona lub aplikacja, przez którą konsument wybiera produkt, zakłada konto, składa zamówienie i płaci, powinna być dostępna dla osób z niepełnosprawnościami: niewidomych i słabowidzących, niesłyszących, z ograniczeniami ruchowymi czy poznawczymi. Dotyczy to także starszych klientów, dla których dostępny sklep jest po prostu wygodniejszy.

Kogo dotyczy obowiązek, a kto jest zwolniony?

Sklepy, które muszą się dostosować

Obowiązek dotyczy podmiotów świadczących usługi handlu elektronicznego konsumentom. Sprzedaż wyłącznie B2B co do zasady nie jest objęta tą częścią przepisów, choć w praktyce wiele platform obsługuje obie grupy klientów.

Zwolnienie dla mikroprzedsiębiorstw

Mikroprzedsiębiorca świadczący usługi jest zwolniony z wymagań dostępności dla usług. Mikroprzedsiębiorstwo to firma, która:

• zatrudnia mniej niż 10 osób,
• ma roczny obrót lub roczną sumę bilansową nieprzekraczającą 2 mln euro.

Zwolnienie dotyczy usług. Jeśli oprócz sklepu wprowadzasz na rynek produkty objęte ustawą, sprawdź osobno, jakie obowiązki Cię dotyczą.

Nieproporcjonalne obciążenie

Ustawa przewiduje też możliwość powołania się na nieproporcjonalne obciążenie, gdy spełnienie wymagań byłoby dla firmy nadmiernym kosztem. To jednak wyjątek, który wymaga udokumentowanej oceny, a nie sposób na ominięcie przepisów. Przed skorzystaniem z niego warto skonsultować się z prawnikiem.

Co oznacza „dostępny sklep” w praktyce?

Ustawa opisuje wymagania ogólnie: usługa ma być postrzegalna, funkcjonalna, zrozumiała i kompatybilna z technologiami wspomagającymi. Techniczny punkt odniesienia to zharmonizowana norma EN 301 549. W części dotyczącej stron i aplikacji internetowych odwołuje się ona do WCAG 2.1 na poziomie AA. Zgodność z tą normą daje domniemanie spełnienia wymagań, dlatego to WCAG 2.1 AA jest praktycznym celem dla sklepu.

Nowsza wersja WCAG 2.2 dodaje kilka kryteriów, np. minimalny rozmiar celu dotyku i ułatwienia przy logowaniu. Nie jest obecnie wymagana normą, ale warto ją uwzględnić przy nowym projekcie.

Lista kontrolna dostępności sklepu internetowego

Nawigacja i struktura

• cały sklep da się obsłużyć samą klawiaturą: menu, filtry, galeria produktu, koszyk i płatność,
• fokus klawiatury jest wyraźnie widoczny i porusza się w logicznej kolejności,
• strona ma poprawną hierarchię nagłówków i obszary (nagłówek, nawigacja, treść główna, stopka),
• jest link „przejdź do treści” na początku strony.

Treści i grafika

• zdjęcia produktów mają teksty alternatywne opisujące produkt, a ozdobniki mają pusty alt,
• kontrast tekstu wynosi co najmniej 4,5:1 (3:1 dla dużego tekstu i elementów interfejsu),
• informacja nie jest przekazywana wyłącznie kolorem, np. dostępność rozmiaru czy błąd w formularzu,
• tekst można powiększyć do 200% bez utraty treści, a strona działa na wąskim ekranie bez przewijania w poziomie.

Formularze, koszyk i płatność

• każde pole ma widoczną etykietę powiązaną z polem w kodzie, a nie tylko placeholder,
• błędy są opisane tekstem i wskazują, jak je poprawić,
• komunikaty typu „dodano do koszyka” są ogłaszane czytnikom ekranu,
• nie ma limitów czasu bez możliwości ich wydłużenia,
• bramka płatności i CAPTCHA mają dostępną alternatywę. Przy wyborze zabezpieczeń przed spamem sprawdź, jak działa ich wersja dla czytników ekranu.

Dobrze zaprojektowany formularz zamówienia to zresztą mniej porzuconych koszyków. Więcej praktycznych wskazówek znajdziesz w poradnikach o porzuconych koszykach i projektowaniu formularzy.

Multimedia

• filmy produktowe mają napisy, a jeśli niosą ważne informacje tylko w obrazie, także opis,
• animacje i karuzele można zatrzymać.

Czym jest informacja o dostępności usługi?

Ustawa wymaga, żeby usługodawca udostępnił informacje o tym, jak jego usługa spełnia wymagania dostępności. W praktyce sklepy publikują je jako deklarację lub oświadczenie o dostępności: osobną podstronę podlinkowaną w stopce albo część regulaminu. Powinny się tam znaleźć m.in.:

1. ogólny opis usługi w dostępnym formacie,
2. opis, jak usługa spełnia wymagania dostępności (np. zgodność z WCAG 2.1 AA),
3. znane ograniczenia i planowany termin ich usunięcia,
4. dane kontaktowe do zgłaszania problemów z dostępnością,
5. informacja o organie nadzoru, czyli Prezesie Zarządu PFRON.

Informacja musi być prawdziwa. Deklarowanie pełnej zgodności bez audytu to ryzyko przy ewentualnej kontroli.

Kto nadzoruje sklepy i co grozi za brak dostępności?

Organem nadzoru dla usług, w tym handlu elektronicznego, jest Prezes Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych. Konsument może złożyć skargę, jeśli usługa nie spełnia wymagań, a Prezes PFRON może prowadzić kontrolę, wezwać do usunięcia niezgodności i nałożyć karę pieniężną. Wysokość kary zależy od okoliczności, dlatego bezpieczniej traktować wymagania jako obowiązek, a nie ryzyko do skalkulowania.

Jakie błędy dostępności w sklepach zdarzają się najczęściej?

Z naszych audytów i testów sklepów wynika, że większość problemów powtarza się niezależnie od platformy. Najczęściej spotykamy:

• filtry i warianty produktu (rozmiar, kolor) zbudowane z elementów, których nie da się wybrać klawiaturą ani odczytać czytnikiem ekranu,
• okna modalne (koszyk boczny, newsletter, zgody na cookies), z których nie da się wyjść klawiaturą albo które nie przenoszą fokusu,
• karuzele produktów przewijające się automatycznie, bez przycisku pauzy,
• przyciski i ikony bez nazwy, np. lupa wyszukiwarki czy serduszko „dodaj do ulubionych” bez tekstu dla czytników ekranu,
• jasnoszary tekst na białym tle w cenach, opisach i stopce,
• formularze zamówienia z placeholderami zamiast etykiet i błędami oznaczonymi wyłącznie czerwonym obramowaniem.

Wiele z tych problemów wynika z gotowych motywów i wtyczek. Dlatego przy wyborze szablonu warto od razu sprawdzić go klawiaturą i czytnikiem ekranu, zamiast poprawiać go po wdrożeniu.

Jak przygotować sklep krok po kroku?

1. Sprawdź, czy przepisy Cię dotyczą: liczba pracowników, obrót, bilans, sprzedaż B2C.
2. Zrób audyt: automatyczne narzędzia (np. Lighthouse, axe, WAVE) wychwycą część błędów, ale niezbędne są testy ręczne z klawiaturą i czytnikiem ekranu.
3. Popraw szablon: najwięcej problemów leży w motywie, filtrach, galeriach i ścieżce zakupu. Tu przydaje się projektowanie UX/UI z myślą o dostępności.
4. Popraw treści: alt w zdjęciach produktów, napisy w filmach, czytelne opisy.
5. Opublikuj informację o dostępności i formularz zgłoszeń.
6. Wpisz dostępność w proces: każda nowa funkcja, wtyczka czy kampania powinna przejść szybki test przed publikacją.

Jeśli dopiero planujesz sklep, uwzględnij dostępność na etapie wyboru platformy i szablonu. Ogólny plan znajdziesz w poradniku jak założyć sklep internetowy krok po kroku.

Potrzebujesz pomocy z dostępnością sklepu?

Przy tworzeniu sklepów internetowych projektujemy szablony i ścieżki zakupowe zgodne z WCAG 2.1 AA, a w istniejących sklepach robimy audyt dostępności i wdrażamy poprawki. Napisz, a sprawdzimy, co w Twoim sklepie wymaga zmian.